KOŚCIÓŁ POD WEZWANIEM ŚW. APOSTOŁÓW PIOTRA I PAWŁA W BODZANOWIE
Parafia
Według tradycji,
utrzymywanej zwłaszcza w dawnych informatorach kościelnych, pierwszy kościół
w Bodzanowie konsekrować miał i uposażyć św. Stanisław ze Szczepanowa,
biskup krakowski, męczennik. Należałoby, zatem przyjąć, że fakt ten mógł
mieć miejsce w II połowie wieku XI. św. Stanisław urodził się, bowiem w r.
1035 i zginą zamordowany na Skałce 11 kwietnia 1079.
W owym czasie prowadzili
intensywną pracę krzewienia wiary chrześcijańskiej i organizowania
najniższych komórek administracji kościelnej, czyli parafii w tych okolicach
benedyktyni z Tyńca, potężny zakon, mający już wówczas w swych
rękach kilkadziesiąt wsi a nawet kilka miast. W wieku XII jego własnością
staje się wśród wielu innych, również wieś Bodzanów, wymieniona w łacińskim
dokumencie z r. 1229 jako Bocanovo. Około roku 1216 erygowana zostało tu
parafia, obejmująca początkowo swym zasięgiem duży obszar, w którym znalazły
się wsie: Zabawa, Węgrzce, Podłęże, Ochmanów, Zakrzów, Zakrzowiec, Słomiróg,
Zagórze, Staniątki, Chrość, Kruszynowa / bliżej nie zidentyfikowana co do
lokalizacji wieś, dziś nazwa zaginęła/ i Kawki.
Wszystkie wymienione wsie, oprócz Kawek, były własnością klasztoru PP. benedyktynek ze Staniątek - klasztoru, arygowanego w tym samym czasie, co parafia w Bodzanowie, i
pozostającego pod jurysdykcji opatów tynieckich aż do r. 1592. Można więc przyjąć, że parafia
bodzanowska niemal w całości znalazła się w rękach dwu potężnych klasztorów
reguły św. Benedykta: męskiego i żeńskiego. Być może, że jako dowód tej ścisłej przynależności,
nadano kościołowi bodzanowskiemu to samo wezwanie
św. Apostołów Piotra i Pawła, jakie nosi od wieków; macierzysta świątynia
benedyktynów na Tyńcu.
Kościół
W ciągu tylu wieków przesunęło
się przez wzgórze kościelne w Bodzanowie zapewne kilka budynków sakralnych,
Drewno nie jest bowiem materiałem trwałym i łatwo ulega niszczącym wpływom
klimatycznym, Jak świadczą dokumenty, rzadko który budynek kościelny cieszył
się przez dłuższy czas dobrym stanem.
Obecny budynek kościelny
konstrukcji zrębowej, jednonawowy, powstał w trzech dość odległych od siebie
etapach czasowych.
I. Najstarszą część /bez wieży
i kruchty, czyli przedsionka/ zbudowaną w I połowie wieku XVIII
stanowi nawa z chórem muzycznym i z węższym prezbiterium zamkniętym
wielobocznie. Przy prezbiterium od strony północnej znajduje się zakrystia
/przebudowana i znacznie powiększona w roku 1972/. Ołtarz główny rokokowy
pochodzi z roku 1769, dwa ołtarze boczne rokokowe - z roku 1771 i ambona
rokokowa z roku 1769. Późnobarokowa chrzcielnica oraz dwa późnobarokowe
konfesjonały z 2 połowy wieku XVIII zakupione zostały w r. 1834 ze
zlikwidowanego kościoła duchaków w Wieliczce /obecny gmach magistratu w tym
mieście/. Wiszące na ścianach wnętrza obrazy stacji Męki Pańskiej pochodzą z
2 połowy wieku XVIII.
II. Wieża,
nakryta daszkiem piramidowym, dobudowana została do opisanego wyżej korpusu
kościoła
w roku 1786. Sam korpus, ze względu na jego bardzo lichy stan, uległ
w tymże samym roku gruntownej odbudowie z zachowaniem dawnego kształtu.
Wieżyczka na sygnaturkę, barokowa, odnowiona została i pokryta blachą w
latach 1870 i 1923.
III. Kruchta zachodnia
/'przedsionek/ dobudowana została w roku 1910. W jej wnętrzu na ścianie
południowej znajdowały się do lat 70 minionego wieku dwa zabytkowe obrazy:
"Droga na Golgotę" /wym. 125x337 cm/ z pierwszej połowy 17 wieku oraz
"'Triumf śmierci" /wym. 120 x 282 cm/ z drugiej połowy 17 wieku. Oba obrazy
w raz z figurą Matki Boskiej z Dzieciątkiem /wys. 91 cm/ z około początku
wieku XV znajduj± się obecnie w Muzeum Archidiecezjalnym w Krakowie jako
depozyt kościoła bodzanowskiego.
Kościół kryty był pierwotnie w
całości gontem, później dachówką. A ponieważ jej ciężar bardzo źle wpływał
na starą drewnianą konstrukcję kościoła, zdjęto dachówkę i pokryto dach
blachą.
Cmentarz przykościelny.
Cały teren wokół kościoła jak również pod posadzką w jego wnętrzu to dawny
cmentarz grzebalny pełniący swą funkcję prawdopodobnie aż do lat
trzydziestych wieku XIX. Ostatni pomnik nagrobny, usunięty podczas remontu
kościoła w roku 1972 nosił datę 1815. Pod posadzką w prezbiterium po prawej
stronie wzdłuż fundamentu znajduje się sklepiony grobowiec z cegły. Doczesne szczątki zmarłych, dorosłych i dzieci spoczywają na całej przestrzeni pod posadzką
kościoła.
|
Dzwonnica zbudowana w roku 1860 a
w niej trzy dzwony o imionach i wadze:
Józef - 450 kg
Piotr Paweł - 260 kg
Maryja - 160 kg
Dzwony odlane w Przemyślu przez
ludwisarza J. Felczyńskiego w roku 1974.
Mur otaczający cmentarz
wykonany został w roku 1865 z kamienia dobczyckiego. |
 |
/Sporządzono na podstawie dokumentów
z kancelarii urzędu parafialnego w Bodzanowie, z Archiwum Metropolitalnego w
Krakowie oraz z książki: Katalog zabytków sztuki w, Polsce, Powiat
Krakowski, opr. Józef Lepiarczyk, Min.Kultury i Sztuki, Warszawa 1951/
|
Menu
Informacje
Historia
Galerie
Multimedia
Parafie
Bodzanów
Warto Wiedzieć
Dodaj
